Najviše korišćeni formati datoteka

Danas postoji veliki broj softvera i skoro svi oni imaju svoje izvorne formate i posebne ekstenzije. Njihov broj je toliko velik da se sve češće koriste ekstenzije sa više od 3 slova (FCStd, blend…). Čak postoji i dosta formata čiju ekstenzija koristi više softvera. 

Tokom rada verovatno ćete se sresti sa maksimum stotinak ekstenzija, a svakodnevno ćete se sretati sa dvadesetak formata. U ovoj listi sam pokušao da nabrojim najčešće i najbitnije formate koje danas postoje.

Ako ste tokom rada naišli na neki nepoznat format uz pomoć interneta možete veoma lako saznati koje je vrste. Danas postoje specijalni veb sajtovi na kojima programeri mogu da prijave ako su napravili novi format. Najpoznatiji među njima je veb sajt File Info u čijoj bazi se nalazi preko 10000 formata datoteka.

• Formati tekstualnih datoteka i dokumenata

  • .txt - Obična tekstualna datoteka

  • .doc - Izvorna datoteka softvera Microsoft Word 97 - 2003

  • .docx - Izvorna datoteka softvera Microsoft Word 2007 i kasnije

  • .odt - Otvoreni format za kancelarijske elektronske dokumente (Open Document Format for Office Applications (ODF)),

  • .pdf - PDF (Portable Document Format) datoteka

  • .rtf - Format obogaćenog teksta (Rich text format)

  • .tex - Izvorna datoteka softvera LaTeX

  • .wpd - Izvorna datoteka softvera WordPerfect

  • djvu – format skeniranih dokumenata i knjiga

  • epub – format digitalnih knjiga (Open eBook File)

  • cbr i cbz – formati datoteka stripova (Comic book)

• Audio formati datoteka

  • .mp3 - MP3 audio file

  • .flac - Free lossless codec

  • .aif - Audio Interchange File Format

  • .cda - CD (compact disc) audio track file

  • .wav, .wave - nekompresovana audio datoteka (Uncompressed audio files, Waveform Audio file)

  • .wma - Windows Media Audio

  • .mid or .midi - Musical instrument digital interface

  • .ogg - Ogg Vorbis audio file

  • .wpl - Windows Media Player playlist

  • .m3u - Multimedia playlist

  • aac – Advanced Audio Coding

• Formati arhiviranih datoteka:

  • .7z - 7-Zip format za arhiviranje

  • .arj - ARJ format za arhiviranje

  • .rar - RAR (Roshal ARchive) format za arhiviranje

  • .tar.gz - Tarball format za arhiviranje

  • .zip - Zip format za arhiviranje

  • gz - gzip format za arhiviranje

• Formati izvršnih datoteka:

  • .bat - Batch file

  • .bin - Binary file

  • .com - MS-DOS command file

  • .exe - Executable file

  • .msi - Windows installer package

  • .sh - Linux shell script

• Formati fontova

  • .fnt - Windows font file (Bitmapped Font – Graphics Environment Manager)

  • .fon - Generic font file (Bitmapped Font)

  • .otf - Open type font file

  • .ttf - TrueType font file

• Formati slika (rasterska grafika)

  • .bmp - Bitmap

  • .gif - graphics interchange format

  • .jpeg ili .jpg - Joint Photographic Experts Group

  • .png - Portable network graphics

  • .tif ili .tiff - Tagged image file format

  • .webp - Google web graphics

  • .psd - Izvorna datoteka softvera Photoshop

  • avif – AV1 Image File Format

  • exif – Metapodaci fotografija (Exchangeable image file format)

  • raw – Format neobrađenih fotografija (RAW Image data)

• Vekrorski formati

  • .ai - Izvorna datoteka softvera Adobe Illustrator file

  • .cdr - Izvorna datoteka softvera Corel Draw

  • .svg - Scalable Vector Graphics file

  • .eps - Encapsulated PostScript

  • emf - Enhanced Windows Meta File

  • wmf - Windows Meta File

• Video formati datoteka

  • .3g2 i 3gp - 3G2 i 3GPP2

  • .avi - Audio Video Interleave

  • .flv - Adobe Flash player

  • .m4v - Apple MP4 video file

  • .mkv - Matroska Multimedia Container

  • .mov - Apple QuickTime movie

  • .mp4 - MPEG4 video

  • .mpg or .mpeg - MPEG (Moving Picture Experts Group)

  • .rm - RealMedia

  • .swf - Shockwave flash

  • .vob - DVD Video Object

  • .webm - Web video using HTML5

  • .wmv - Windows Media Video

  • wma – Windows Media Audio

• Formati koji su u vezi sa internetom

  • .asp i .aspx - Active Server Page

  • .cer - Internet security certificate

  • .cfm - ColdFusion Markup

  • .cgi i .pl - Perl script

  • .css - Cascading Style Sheet

  • .htm i .html - Hypertext markup language

  • .sql – sql baze podataka

  • .js - JavaScript

  • .jsp - Java Server Page

  • .part - Partially downloaded

  • .php - PHP: Hypertext Preprocessor

  • .py - Python file

  • .rss - Really Simple Syndication

  • .xhtml - Extensible hypertext markup language

• Formati opertivnog sistema

  • .bak - Backup file

  • .cab - Windows Cabinet file

  • .cfg - Configuration file

  • .dll - DLL (dynamic-link library) file

  • .dmp - Dump file

  • .drv - Device driver file

  • .ico - Icon file

  • .ini - Initialization file

  • .lnk - Windows shortcut file

  • .msi - Windows installer package

  • .sys - Windows system file

  • .tmp - Temporary file

• Formati datoteka koji se odnose na programiranje

  • .apk - Android package file

  • .c - C and C++ source code file

  • .class - Java class file

  • .cpp - C++ source code file

  • .cs - Visual C# source code file

  • .java - Java Source code file

  • .php - PHP script file

  • .py - Python script file.

  • .vb - Visual Basic file

 Nekategorizovani formati datoteka

• .csv - tabularni format u obliku teksta (Comma-Separated Values)

• .dat - Data file

• .db or .dbf - Database file

• .log - Log file

• .mdb - Microsoft Access database file

• .sql - SQL database file

• .xml - XML (extensible markup language) file

• .msg - Microsoft Outlook e-mail message file

• .oft - Microsoft Outlook e-mail template file

• .bin - Binary disc image

• .iso - ISO disc image

• .odp - OpenOffice Impress presentation file

• .pps - PowerPoint slide show

• .ppt - PowerPoint 97 - 2003 presentation

• .pptx - PowerPoint 2007 and later presentation

• .ods - OpenOffice Calc spreadsheet file

• .xls - Microsoft Excel 97 - 2003 file

• .xlsx - Microsoft Excel 2007 and later file

• cmd - komandna datoteka (Batch file)

• json – format za ljudima razumljivu razmenu podataka (JavaScript Object Notation)

• ps – format namenjen stonom izdavaštvu (Postscript)

• torrent – torrent datoteka

• xcf – izvorni format softvera GIMP

• xml - univerzalni standard za predstavljanje podataka (eXtensible Markup Language) 

Valjda je to to, ništa mi više ne pada na pamet. Ako znate neki bitni koji nie na spisku, javite mi.

3D CAD formate i formate ostalih CAx tehnologija nema na ovom spisku jer sam ih izdvojio na posebnu stranu: CAx formati datoteka