Alatka Duž (Line) služi za crtanje duži, odnosno prave linije između dve tačke. Ova alatka je jedna od najčešće korišćenih alatki prilikom crtanja skica u okruženju Skice (Sketcher).
Ovde postoji jedna mala nedoumica. Ova alatka crta pravu liniju ograničenu sa dve tačke tj. najkraću liniju koja povezuje dve tačke, a to je u stvari duž. Nameće se dilema da li ovu alatku treba zvati duž ili linija. Ako se striktno poštuje matematika, a trebalo bi, pravilno je duž. Proveravao sam nekoliko fakultetskih, srednjoškolskih i komercijalnih knjiga koje se bave 2D i 3D CAD tematikom i svuda se ova alatka zove Linija. Niko ne spominje matematički pojam duž. Pošto je matematika egzaktna nauka koju treba poštovati, odlučio sam da alatku nazovem duž.
Klikom na alatku Duž (Line) kursor će promeniti izgled i umesto strelice pojaviće se beli krstić ispod kog se nalazi mala crvena oznaka za duž. Sa desne gornje strane možete videti koordinate trenutnog položaja miša. FreeCAD čeka da mu zadate početnu i zadnju tačku duži. Zadavanje tačaka se vrši klikom miša na radnu površinu (3D pogled (3D View)) ili neki geometrijski element (krajnju tačku, liniju, koordinatni početak, ose...). Kada završite crtanje jedne duži alatka je i dalje aktivna i možete početi crtati sledeću duž. Da bi ste isključili alatku potrebno je da pritisnete taster Esc na tastaturi, ili da pritisne desni klik miša. Desni klik miša neće isključivati alatku ako ste za navigaciju miša izabrali režim koji je desni klik zauzeo nekom funkcijom (rotacija ili sl.).
Skice/Geometrija/Duž
(Sketch/Sketcher Geometries/Line)
G pa L
Duž (Line)
Pomoću alatke Duž (Line) možete u radnom okruženju Skice (Sketcher) napraviti:
obične duži na skicama,
pomoćne duži na skicama,
ose za tipski oblikObrtanje (Revolution),
putanje vodilje za tipske oblike Dodavanje po putanji (Sweep) i Oduzimanje po putanji (Loft),
duži koje ćete skoristiti u drugim radnim okruženjima FreeCAD-a,
duži koje ćete iskoristiti za pravljenje pomoćnih tačaka, linija, ravni...
Upotreba:
aktivirajte alatku klikom na ikonu Duž (Line),
kliknite mišem na radnu površinu ili neki geometrijski element da bi ste zadali početnu tačku duži,
kliknite mišem na radnu površinu ili neki geometrijski element da bi ste zadali krajnju tačku duži,
nastavite na isti način da crtate sledeće duži ili isklučite alatku pritiskom tipke Esc na tastaturi ili klikom na desni taster miša.
Upotreba alatke Duž (Line)
Ako želite da nacrtate duž pod uglom čiji množilac je 15° (0°, 15°, 30°, 45°, 60°...), držite tokom crtanja pritisnutu tipku Ctrl na tastaturi. Pogledajte animiranu sliku ispod.
Crtanje duži pod uglovima čiji je množilac 15° (0°, 15°, 30°, 45°, 60°...)
Aktiviranje alatke:
Alatku Duž (Line) možete aktivirati na sledeće načine:
prečicom pomoću tastature ako pritinete na njoj prvo tipku G a onda tipku L,
klikom miša na ikonu alatke Duž
pomoću glavnog menija Skice/Geometrija/Duž (Sketch/Sketcher Geometries/Line)
Napomene:
Duž je određena pomoću dve krajnje tačke, obe tačke su određene pomoću svojih X i Y koordinata tj. obe imaju dva stepena slobode (DoF – Degrees of freedom), to znači da svaka duž ima 4 stepena slobode.
Prilikom crtanja duži ako se približite horizontalnom ili vertikalnom položaju sa desne donje strane oznake miša pojaviće vam se mala horizontalna ili vertikalna crtica. Ako u tom trenutku kliknete mišem da bi ste zadali krajnju tačku duži, FreeCAD će automatski toj duži zadati horizontalno ili vertikalno ograničenje. Prethodna napomena služi samo kao pomoć da ubrzate rad, FreeCAD je parametarski program i u njemu možete nacrtati bilo kakvu duž i onda je ograničiti horizontalno ili vertikalno.
U Kombinovanom pogledu (Combo View) postoji panel Elementi (Elements) u kojem FreeCAD evidentira sve nacrtane geometrijske elemente (duži, lukove, kružnice…). Drugim rečima kad nacrtate neku duž, FreeCAD će joj dati ime ( Broj-Line (1-Line, 2-Line…)) i evidentiraće je u tom panelu. Kada u panelu Elementi (Elements) kliknete desnim klikom miša na neku duž, u kontekstnom meniju će se pojaviti nekoliko mogućnosti: možete duž ograničiti, obrisati je, pretvoriti u pomoćnu geometriju...